Van Maoïstische secretaris-generaal tot criticus van het Kremlin

Door Christie Miedema

Zo beroemd als Rudi Dutschke is hij nooit geworden, zeker in niet in Nederland. Maar zijn levenswandel was niet minder markant. Precies twee maanden geleden overleed Christian Semler op 74-jarige leeftijd. Zijn levensverhaal is het verhaal van de ontwikkeling van West-Duits links, maar met extremen. In de jaren zeventig prees hij Mao en Pol Pot. Nog geen decennium later bond hij de strijd aan met Oost-Europese politici als Sovjetleider Brezjnew en de Poolse generaal Jaruzelski. De ‘kameraden’ voor wie hij kort geleden nog een al te overdreven linkse dogmaticus was geweest, wonden zich kort daarna op over zijn ‘rechtse’ standpunten. Tot aan zijn dood was hij uiteindelijk een gerespecteerd redacteur van  de linkse Berlijnse tageszeitung (taz).

‚Christian Semler verkörperte die Achtundsechziger, im Guten wie im Schlechten,’ schreef Der Spiegel na zijn dood. ‚Vom Protagonisten des anarchistischen Flügels der Studentenbewegung in West-Berlin verwandelte er sich in den Generalsekretär einer maoistischen Partei, bevor er als Journalist zum linken und grünen Demokraten wurde.’ Deze bijzondere levenswandel aan linkerzijde van het politieke spectrum begon in de SDS (Sozialistischer Deutscher Studentenbund), waar hij Rudi Dutschke leerde kennen. Toen het massale protest van 1968 zijn revolutionaire wensen niet had kunnen bevredigen, besloot Semler zijn hoop te leggen in de creatie van een revolutionaire avant-garde. Hij werd oprichter van één van de kleine dogmatische communistische partijtjes die de West-Duitse geschiedenis in zouden gaat onder de naam K-Gruppen. Een goede reputatie heeft die naam niet. Lees verder

Advertenties

‘Duitsland, Solidarność en het laatste decennium van de Koude Oorlog’

solidarnosc_flickr_covilha

Afb.: Flickr/covilha/cc

door Christie Miedema

Grijs en koud was het afgelopen vrijdag in Amsterdam en de sneeuw hield niet op met vallen. Geen ideale omstandigheden om een wetenschappelijke bijeenkomst te organiseren. Eén van de voornaamste sprekers werd door het annuleren van de KLM-vluchten uit Berlijn verhinderd te komen en veel van de toehoorders waren door de NS bang gemaakt om in de trein te stappen. Toch was het ook wel toepasselijk: sneeuw en ijs bij een bijeenkomst over Polen. Vooral omdat de gebeurtenis waarom de middag in feite draaide, vandaag 31 jaar geleden, plaatsvond op net zo’n koude, naargeestige decemberdag.

Op 13 december 1981 werd in Polen de staat van beleg uitgeroepen. In 1980 was in dat lang na wekenlange stakingen de eerste vrije vakbond van het Oostblok ontstaan en na ruim vijftien maanden van uitzonderlijke ontwikkelingen, bleek het in december 1981 genoeg geweest voor de Poolse communisten. De activisten van de vakbond Solidarność werden gevangen gezet en het hervormingsproces in Polen werd opgeschort. Lees verder